Düz dişli hangi aktarmalara uygundur?
| Ölçüt | Neyi etkiler? |
|---|---|
| Modül ve diş sayısı | Boyut, çevrim oranı ve nominal eksen mesafesi |
| Basınç açısı ve profil kaydırma | Eşleşme ve diş geometrisi |
| Diş genişliği | Yükün diş boyunca dağılımı |
| Delik, kama ve referans yüzeyi | Mil bağlantısı ve montaj konumu |
Malzeme ve işleme kararları
Malzeme seçimi, parçanın yalnızca sert olmasına değil taşıdığı yükün niteliğine dayanmalıdır. Diş dibi dayanımı, yüzey aşınması, darbeli çalışma ve yağlama koşulları birlikte değerlendirilir. Isıl işlem isteniyorsa sertlik bölgeleri ve son işlem gereksinimi teknik resimde belirtilmelidir. Göbek, delik ve kama kanalının işlenme sırası da bu plana dahildir. Isıl işlem sonrası boyut değişimi olabileceği için kritik montaj yüzeylerinin son durumdaki ölçüleri esas alınır.
Düz dişli teknik resminde gerekli bilgiler
- Modül, diş sayısı, basınç açısı ve uygulanıyorsa profil kaydırma katsayısı.
- Diş genişliği, dış çap, toplam boy ve göbek ölçüleri.
- Delik veya mil toleransları, kama kanalı ve referans alınacak yüzeyler.
- Malzeme, ısıl işlem isteği, sertlik bölgeleri ve yüzey gereksinimleri.
- Karşı dişlinin ölçüleri, eksen mesafesi ve istenen çalışma boşluğu.
- Adet, resim revizyonu ve işlev açısından kritik kontrol özellikleri.
Numune ve çizimle teklif talebi
Sık Sorulan Sorular
Modülü ve diş sayısını bilmek üretim için yeterli mi?
Bu bilgiler temel geometriyi tarif eder, ancak tek başına yeterli değildir. Basınç açısı, diş genişliği, profil kaydırma, montaj ölçüleri ve malzeme de gerekir. Mevcut bir takıma parça yapılacaksa karşı dişlinin bilgileri ve eksen mesafesi ayrıca değerlendirilmelidir.
Aşınmış düz dişliden ölçü alınabilir mi?
Numune incelenebilir; ancak aşınmış diş kalınlığı veya zarar görmüş delik nominal ölçü kabul edilmemelidir. Sağlam referanslar, karşı dişli ve montaj yeri ölçüleriyle birlikte değerlendirme yapılır. Amaç aşınmayı kopyalamak değil, çalışacak yeni parçanın tanımını oluşturmaktır.
Düz dişli çalışma sırasında eksenel kuvvet oluşturur mu?
İdeal düz dişli geometrisinde dişlerin helis açısı olmadığından diş kuvvetinin eksenel bileşeni bulunmaz. Teğetsel ve radyal kuvvetler yine yataklama hesabına girer. Montaj hataları ve başka makine elemanlarından gelen eksenel yükler ayrıca dikkate alınmalıdır.
